Komunikaty
Brak zgodności zabudowy z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jako przesłanka stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę - wyrok z 5 sierpnia 2025 r., II OSK 481/23
Inwestor uzyskał ostateczne pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego. Elewacja projektowanego budynku z jednej strony znajdować się miała w odległości 1,5 m od granicy działki. Pozwolenie na budowę było następnie przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności. Właściwy miejscowo wojewoda, a następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, uznali, że pozwolenie na budowę zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm.), bowiem miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie dopuszczał lokalizowania budynku w odległości 1,5 m od granicy działki.
Po rozpoznaniu skargi inwestora WSA w Warszawie uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję wojewody. Następnie omawianym wyrokiem NSA oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez organ.
NSA podzielił stanowisko WSA w Warszawie, że stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę było przedwczesne, ponieważ organy nie dokonały wystarczającej analizy ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz argumentacji inwestora. W szczególności brak było właściwego odniesienia się do przyjętego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i niezdefiniowanego prawnie pojęcia „zabudowy gospodarczej”, która zgodnie z tym planem może być lokalizowana w odległości 1,5 od granicy działki. NSA zauważył także, że w tej sprawie organ administracji architektoniczno-budowlanej w toku postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę uzyskał stanowisko organu właściwej gminy, z którego wynika, że na tym terenie sytuowanie budynków w odległości 1,50 m od granicy działki sąsiedniej jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
NSA, podkreślił, że jeżeli istnieją wątpliwości co do wykładni danego przepisu prawa (w tym prawa miejscowego), to przyjęcie przez organ jednej z możliwych wykładni tego przepisu nie stanowi rażącego naruszenia prawa. Z uwagi na zasadę trwałości decyzji administracyjnych w trybie stwierdzenia nieważności decyzji eliminowane z obrotu prawnego powinny być więc tylko takie decyzje ostateczne, które naruszają prawo w sposób ewidentny, rażący i nie mogą być zaakceptowane jako rozstrzygnięcia wydane przez organy praworządnego państwa.