Komunikaty

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 11 marca 2025 r. oddalił skargę kasacyjną L.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 października 2024 r., sygn. akt VI SA/Wa 2580/24 o odrzuceniu skargi L.M. na uchwałę Rady Miasta Stołecznego Warszawy z  16 września 2004 r., nr XXXVII/846/2004 w przedmiocie zaliczenia drogi do kategorii dróg gminnych.

Powodem odrzucenia skargi przez WSA było uznanie, że w momencie wnoszenia skargi strona nie dysponowała tytułem prawnym do nieruchomości, wobec czego zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącego. Ubieganie się o nabycie własności nieruchomości w drodze zasiedzenia nie jest źródłem interesu prawnego.

Strona swój interes prawny do wniesienia skargi na uchwałę wywodziła z okoliczności samoistnego posiadania nieruchomości, która na mocy zaskarżonej uchwały zaliczona została do dróg gminnych, a naruszenia tego interesu dopatrywała się w tym, że wedle przekonania strony niemożliwe będzie zasiedzenie posiadanej nieruchomości z tego powodu, że ujęta ona została w uchwale.

Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko WSA, że o naruszeniu interesu prawnego lub uprawnienia określonego podmiotu można mówić wówczas, gdy z przepisów prawa wynika, że ustalenia tego aktu dotyczą ściśle określonego obowiązku prawnego lub uprawnienia jednostki. Ubieganie się o nabycie własności nieruchomości przez zasiedzenie na podstawie art. 172 k.c. nie stanowi uprawnienia prawnorzeczowego chronionego prawem materialnym ani nie upoważnia do wysuwania roszczeń o nabycie nieruchomości. Tak rozumiany interes jest pozbawiony atrybutu realności i nie może być kwalifikowany jako interes prawny. Zdaniem NSA, wywodzenie istnienia interesu prawnego z niestwierdzonej postanowieniem sądu powszechnego okoliczności nabycia prawa do nieruchomości w drodze zasiedzenia nie może być uznane za istnienie interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2024 r., poz. 609), a więc interesu o charakterze realnym, indywidualnym, dotyczącym wprost i bezpośrednio podmiotu skarżącego.

NSA wyjaśnił też, powołując się na orzecznictwo sądów powszechnych, że ujęcie nieruchomości w uchwale organu samorządu o zaliczeniu drogi do kategorii dróg gminnych nie wyłącza możliwości potwierdzenia istnienia lub nabycia prawa do takiej nieruchomości na drodze postępowania cywilnego, każdorazowo konieczne jest badanie okoliczności faktycznych sprawy. Sprawy w przedmiocie stwierdzenia zasiedzenia nieruchomości nie należą do właściwości sądów administracyjnych, a zatem do dokonania ustaleń, czy spełnione zostały przesłanki zasiedzenia nieruchomości, uprawnione są wyłącznie sądy powszechne i nie może to nastąpić w toku postępowania administracyjnego czy sądowoadministracyjnego. Istotny na tle rozpoznanej sprawy, w której strona wywodzi swoje prawo do nieruchomości z faktu jej zasiedzenia, jest fakt, iż nabycie przez zasiedzenie jest sposobem nabycia własności z mocy prawa (ex lege). Wydane przez sąd cywilny postanowienie o stwierdzeniu nabycia własności w drodze zasiedzenia ma charakter deklaratywny, stwierdzający nabycie nieruchomości przez zasiedzenie.

Link do orzeczenia